Ung thư vú có mấy giai đoạn và biểu hiện của từng giai đoạn

Ung thư vú là một trong những bệnh ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ trên toàn thế giới. Theo thống kê của World Health Organization (WHO), mỗi năm có hơn 2,3 triệu phụ nữ được chẩn đoán mắc ung thư vú, và căn bệnh này vẫn là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu liên quan đến ung thư ở nữ giới. Điều đáng chú ý là tiên lượng điều trị ung thư vú phụ thuộc rất lớn vào giai đoạn phát hiện bệnh. Khi được phát hiện sớm, tỷ lệ sống sau 5 năm có thể lên tới 90–99%. Ngược lại, nếu bệnh được chẩn đoán ở giai đoạn muộn, việc điều trị sẽ khó khăn và phức tạp hơn nhiều. Vì vậy, câu hỏi được rất nhiều người quan tâm là “ung thư vú có mấy giai đoạn và biểu hiện của từng giai đoạn như thế nào?”. Việc hiểu rõ từng giai đoạn không chỉ giúp người bệnh nhận biết dấu hiệu sớm mà còn giúp chủ động tầm soát và điều trị kịp thời. Trong bài viết chuyên sâu này, Thuốc Ung Thư sẽ cùng tìm hiểu: Ung thư vú được chia thành bao nhiêu giai đoạn.

Tìm hiểu về ung thư vú

Ung thư vú là gì?

Ung thư vú là tình trạng các tế bào trong mô vú phát triển bất thường và tăng sinh ngoài tầm kiểm soát của cơ thể. Những tế bào này thường hình thành ban đầu tại ống dẫn sữa hoặc tiểu thùy – bộ phận đảm nhiệm chức năng sản xuất sữa. Theo thời gian, các tế bào bất thường có thể kết tụ lại thành khối u trong vú.

Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, khối u có thể lan rộng sang các mô xung quanh. Nghiêm trọng hơn, tế bào ung thư có khả năng di chuyển qua hệ bạch huyết hoặc mạch máu đến những cơ quan khác trong cơ thể, gây nên tình trạng di căn.

Mặc dù bệnh thường gặp ở phụ nữ, nam giới vẫn có nguy cơ mắc bệnh này, dù tỷ lệ khá thấp, chỉ chiếm khoảng 1% tổng số trường hợp.

Ung thư vú có thể chữa khỏi nếu được phát hiện sớm

Những nguyên nhân và yếu tố làm tăng nguy cơ ung thư vú

Thực tế, ung thư vú không phải lúc nào cũng xuất phát từ một nguyên nhân duy nhất. Nhiều yếu tố khác nhau có thể góp phần làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Một trong những yếu tố thường được nhắc đến là vấn đề sinh sản. Phụ nữ sinh con muộn, không sinh con hoặc không cho con bú có xu hướng có nguy cơ cao hơn. Việc cho con bú được cho là giúp giảm thời gian tiếp xúc của mô vú với hormone estrogen – yếu tố có liên quan đến sự hình thành khối u.

Yếu tố di truyền cũng đóng vai trò quan trọng. Nếu trong gia đình từng có người thân như mẹ, bà hoặc chị em ruột mắc bệnh, nguy cơ mắc ung thư vú có thể cao hơn so với người bình thường. Trong trường hợp này, việc tầm soát và kiểm tra sức khỏe định kỳ là điều cần thiết.

Ngoài ra, những thay đổi về nội tiết cũng ảnh hưởng đáng kể. Phụ nữ có kinh nguyệt sớm hoặc bước vào giai đoạn mãn kinh muộn sẽ có thời gian tiếp xúc với hormone estrogen lâu hơn, từ đó làm tăng khả năng phát triển bệnh.

Bên cạnh các yếu tố sinh học, môi trường và lối sống cũng góp phần đáng kể. Sống trong môi trường ô nhiễm, thường xuyên tiếp xúc với hóa chất độc hại hoặc duy trì thói quen sinh hoạt không lành mạnh như thừa cân, ít vận động, chế độ ăn thiếu cân đối, sử dụng rượu bia hay thuốc lá đều có thể làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh theo thời gian.

Ung thư vú có mấy giai đoạn? Phân loại theo hệ thống TNM

Trong y khoa, ung thư vú được chia thành 5 giai đoạn chính: từ giai đoạn 0 đến giai đoạn IV. Việc xác định giai đoạn giúp bác sĩ đánh giá mức độ tiến triển của bệnh, từ đó lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và dự đoán tiên lượng.

Hệ thống phân giai đoạn phổ biến nhất hiện nay là TNM, bao gồm:

• T (Tumor): Kích thước và mức độ xâm lấn của khối u trong vú
• N (Node): Mức độ lan đến các hạch bạch huyết lân cận
• M (Metastasis): Tình trạng di căn đến các cơ quan xa

Dựa trên ba yếu tố này, ung thư vú được phân loại chi tiết theo từng giai đoạn dưới đây.

Giai đoạn 0

Giai đoạn 0 là giai đoạn sớm nhất của ung thư vú, khi các tế bào bất thường chỉ xuất hiện tại vị trí ban đầu và chưa xâm lấn sang các mô xung quanh. Những tế bào này vẫn nằm phía trên lớp màng đáy – lớp rào cản tự nhiên của mô vú.

Ở giai đoạn này, bệnh thường được gọi là ung thư biểu mô tại chỗ (Carcinoma in situ) và bao gồm hai dạng phổ biến:

• DCIS (Ductal Carcinoma In Situ) – ung thư biểu mô ống tại chỗ
• LCIS (Lobular Carcinoma In Situ) – ung thư biểu mô tiểu thùy tại chỗ

Trong đó, DCIS chiếm khoảng 20–25% các trường hợp ung thư vú mới phát hiện. Phần lớn bệnh nhân không có triệu chứng rõ ràng, và bệnh thường được phát hiện thông qua chụp nhũ ảnh tầm soát định kỳ.

Nếu không điều trị, một số trường hợp DCIS có thể tiến triển thành ung thư xâm lấn trong tương lai.

Giai đoạn I

Ở giai đoạn I, các tế bào ung thư đã bắt đầu vượt ra khỏi ống dẫn sữa hoặc tiểu thùy và xâm nhập vào mô vú lân cận, nhưng vẫn chưa lan đến các cơ quan xa.

Giai đoạn này được chia thành hai mức:

Giai đoạn IA

• Khối u có kích thước ≤ 2 cm
• Chưa lan đến hạch bạch huyết (T1N0M0)

Giai đoạn IB

Có thể chưa thấy khối u rõ ràng trong mô vú. Nhưng đã phát hiện các cụm tế bào ung thư rất nhỏ (0,2–2 mm) trong hạch bạch huyết lân cận, hoặc khối u nhỏ ≤ 2 cm kèm theo vi di căn ở hạch.

Đây vẫn được xem là giai đoạn ung thư vú sớm, với khả năng điều trị và tiên lượng tương đối tốt nếu phát hiện kịp thời.

Giai đoạn 1 thường chưa gây triệu chứng rõ rệt ở người bệnh

Giai đoạn II 

Giai đoạn II xảy ra khi khối u lớn hơn hoặc ung thư đã lan đến một số hạch bạch huyết gần vú, nhưng chưa di căn đến cơ quan xa. Dù bệnh đã tiến triển hơn so với giai đoạn I, nhiều trường hợp vẫn có thể điều trị hiệu quả.

Giai đoạn II được chia thành hai nhóm:

Giai đoạn IIA

• Khối u từ 2–5 cm, chưa lan đến hạch bạch huyết
• Hoặc khối u ≤ 2 cm, nhưng ung thư đã lan đến 1–3 hạch bạch huyết vùng nách hoặc gần xương ức

Giai đoạn IIB

• Khối u 2–5 cm kèm các tế bào ung thư trong hạch bạch huyết
• Khối u 2–5 cm và đã lan đến 1–3 hạch nách hoặc hạch gần xương ức
• Hoặc khối u lớn hơn 5 cm nhưng chưa phát hiện di căn hạch

Giai đoạn III

Ở giai đoạn III, ung thư đã lan rộng hơn trong khu vực vú và hệ thống hạch bạch huyết, nhưng chưa di căn đến các cơ quan xa như xương, gan, phổi hoặc não.

Giai đoạn này được chia thành ba mức:

Giai đoạn IIIA

• Khối u có thể bất kỳ kích thước nào
• Ung thư đã lan đến 4–9 hạch bạch huyết vùng nách hoặc gần xương ức
• Hoặc khối u >5 cm kèm các cụm tế bào ung thư nhỏ trong hạch.

Giai đoạn IIIB

• Khối u xâm lấn thành ngực hoặc da vú
• Có thể xuất hiện dấu hiệu sưng viêm, loét hoặc thay đổi da vú
• Kèm theo di căn hạch nhưng không vượt quá 9 hạch.

Giai đoạn IIIC

• Ung thư lan đến 10 hạch bạch huyết vùng nách trở lên,
• Hoặc lan đến hạch dưới đòn, trên đòn,
• Hoặc các hạch sâu bên trong tuyến vú.

Giai đoạn IV

Giai đoạn IV là giai đoạn nặng nhất của bệnh, khi tế bào ung thư đã lan ra ngoài vùng vú và hạch bạch huyết, di căn đến các cơ quan khác trong cơ thể. Các vị trí di căn thường gặp bao gồm:

• Xương
• Phổi
• Gan
• Não

Ở giai đoạn này, mục tiêu điều trị không còn là loại bỏ hoàn toàn khối u, mà tập trung vào kiểm soát sự tiến triển của bệnh, giảm triệu chứng và kéo dài thời gian sống cho người bệnh.

Giai đoạn 4 là giai đoạn tiến triển nặng, điều trị chủ yếu để kéo dài sống

Dấu hiệu nhận biết theo các giai đoạn của ung thư vú

Việc nhận biết sớm các bất thường ở tuyến vú đóng vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả điều trị. Trên thực tế, các giai đoạn của ung thư vú thường tiến triển từ âm thầm đến rõ rệt. Ở giai đoạn càng sớm, khả năng kiểm soát bệnh và tiên lượng sống càng tốt.

Dưới đây là những biểu hiện thường gặp theo từng giai đoạn phát triển của bệnh.

Dấu hiệu ung thư vú giai đoạn 0

Ở giai đoạn sớm nhất, các tế bào bất thường mới chỉ xuất hiện trong ống dẫn sữa hoặc tiểu thùy của tuyến vú và chưa xâm lấn sang các mô xung quanh. Vì vậy, phần lớn người bệnh không có triệu chứng rõ ràng.

Trong nhiều trường hợp, bệnh chỉ được phát hiện thông qua các phương pháp tầm soát như chụp nhũ ảnh định kỳ. Một số ít người có thể nhận thấy:

• Xuất hiện khối u nhỏ trong vú nhưng thường không gây đau
• Thay đổi nhẹ ở vùng da hoặc cấu trúc vú
• Cảm giác khác thường khi sờ nắn vùng ngực

Do biểu hiện khá kín đáo nên việc khám sàng lọc định kỳ là yếu tố quan trọng giúp phát hiện bệnh ở giai đoạn này.

Dấu hiệu ung thư vú giai đoạn I

Khi bước sang giai đoạn I, tế bào ung thư bắt đầu xâm lấn vào mô vú nhưng vẫn còn khu trú. Khối u thường có kích thước dưới 2 cm và chưa lan rộng đến các hạch bạch huyết hoặc chỉ ảnh hưởng rất ít.

Một số dấu hiệu có thể nhận thấy gồm:

• Sờ thấy một khối u nhỏ ở vú
• Hình dạng hoặc kích thước vú thay đổi nhẹ
• Da quanh núm vú dày lên hoặc hơi nhăn

Nếu phát hiện bệnh ở giai đoạn này, khả năng điều trị thành công thường rất cao nhờ các phương pháp can thiệp sớm.

Dấu hiệu ung thư vú giai đoạn II

Ở giai đoạn II, khối u có xu hướng phát triển lớn hơn, thường nằm trong khoảng 2–5 cm và có thể đã lan đến một số hạch bạch huyết gần vùng nách.

Những biểu hiện thường gặp bao gồm:

• Khối u ở vú cứng, ít đau khi chạm vào
• Khối u có thể di động hoặc bám cố định vào mô xung quanh
• Da vú xuất hiện vết lõm hoặc nhăn bất thường
• Núm vú bị tụt vào trong hoặc có dịch tiết lạ
• Đôi khi có cảm giác đau nhẹ, ngứa hoặc khó chịu ở vùng vú

Dù bệnh đã tiến triển hơn so với giai đoạn đầu, việc điều trị vẫn có thể mang lại kết quả tích cực nếu được phát hiện và xử lý kịp thời.

Dấu hiệu ung thư vú giai đoạn III

Đây là giai đoạn bệnh tiến triển tại chỗ khá rõ rệt. Khối u thường lớn hơn 5 cm và có thể lan rộng đến nhiều hạch bạch huyết, thậm chí xâm lấn vào da vú hoặc thành ngực.

Các biểu hiện thường thấy gồm:

• Da vú sần sùi giống bề mặt vỏ cam
• Vú bị sưng, phù hoặc biến dạng rõ rệt
• Màu da vú thay đổi bất thường
• Xuất hiện vết loét hoặc tổn thương trên da
• Hạch vùng nách sưng to

Ở giai đoạn này, việc điều trị thường cần phối hợp nhiều phương pháp như phẫu thuật, hóa trị, xạ trị hoặc điều trị trúng đích để kiểm soát bệnh.

Dấu hiệu ung thư vú giai đoạn IV

Giai đoạn IV là khi ung thư đã di căn sang các cơ quan khác trong cơ thể, chẳng hạn như xương, gan, phổi hoặc não. Vì vậy, triệu chứng không chỉ xuất hiện ở vùng vú mà còn liên quan đến cơ quan bị ảnh hưởng.

Người bệnh có thể gặp các dấu hiệu như:

• Đau xương hoặc đau khớp kéo dài
• Cơ thể mệt mỏi, suy nhược
• Sụt cân nhanh không rõ nguyên nhân
• Khó thở hoặc ho kéo dài
• Vàng da khi ung thư lan đến gan

Ở giai đoạn này, mục tiêu điều trị chủ yếu là kiểm soát sự tiến triển của bệnh, giảm triệu chứng và cải thiện chất lượng cuộc sống cho người bệnh.

Tỷ lệ sống sau 5 năm qua từng giai đoạn ung thư vú

Tiên lượng sống của người bệnh ung thư vú thường thay đổi tùy theo mức độ tiến triển của bệnh và khả năng đáp ứng điều trị. Trong đó, tình trạng hạch bạch huyết ở vùng nách là một yếu tố quan trọng. Khi số lượng hạch có tế bào ung thư càng nhiều, nguy cơ bệnh tiến triển và tái phát càng cao. Ngược lại, những khối u nhạy cảm với hormone thường có đáp ứng điều trị tốt hơn, từ đó cải thiện tiên lượng lâu dài.

Nếu phát hiện sớm, các giai đoạn của ung thư vú ở giai đoạn đầu thường mang lại kết quả điều trị rất khả quan. Ở giai đoạn 0 và giai đoạn I, tỷ lệ sống sau 5 năm gần như đạt 100%, cho thấy khả năng kiểm soát bệnh rất cao khi khối u còn khu trú.

Khi bệnh tiến triển sang giai đoạn II và giai đoạn III, ung thư đã có dấu hiệu lan rộng hơn, chẳng hạn như xâm lấn mô xung quanh hoặc lan tới hạch bạch huyết. Tuy vậy, với các phương pháp điều trị hiện nay, tỷ lệ sống sau 5 năm của bệnh nhân vẫn khá tích cực, lần lượt khoảng 93% ở giai đoạn II và 72% ở giai đoạn III.

Ở giai đoạn IV, khi ung thư đã di căn tới các cơ quan xa như xương, gan hoặc phổi, việc điều trị trở nên phức tạp hơn và mục tiêu thường tập trung vào kiểm soát bệnh và kéo dài thời gian sống. Thống kê cho thấy khoảng 22% bệnh nhân ở giai đoạn này có thể sống thêm ít nhất 5 năm sau khi được chẩn đoán.

Nhìn chung, việc nhận biết sớm các giai đoạn của ung thư vú và tầm soát định kỳ đóng vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả điều trị và cải thiện tiên lượng cho người bệnh.

Phương pháp điều trị ung thư vú theo từng giai đoạn

Việc lựa chọn phương pháp điều trị phụ thuộc vào các giai đoạn của ung thư vú, đặc điểm sinh học của khối u và tình trạng sức khỏe tổng thể của người bệnh. Mỗi giai đoạn bệnh sẽ có chiến lược điều trị khác nhau nhằm kiểm soát khối u, giảm nguy cơ tái phát và cải thiện chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân.

Phẫu thuật là phương pháp điều trị ung thư vú hiệu quả ở giai đoạn 0,I,II,III

Điều trị ung thư vú giai đoạn 0

Ở giai đoạn 0, các tế bào bất thường mới chỉ xuất hiện trong ống dẫn sữa và chưa lan ra các mô xung quanh. Vì vậy, việc điều trị thường tập trung vào loại bỏ hoàn toàn vùng tổn thương.

Phương pháp phổ biến nhất là phẫu thuật bảo tồn vú, trong đó bác sĩ sẽ cắt bỏ khối tổn thương cùng một phần mô lành xung quanh để đảm bảo loại bỏ hết tế bào bất thường. Trong trường hợp vùng tổn thương lan rộng, có thể cần cắt bỏ toàn bộ tuyến vú. Sau phẫu thuật, xạ trị thường được chỉ định nhằm giảm nguy cơ tái phát. Nếu khối u có thụ thể nội tiết dương tính, bệnh nhân có thể được dùng thêm thuốc nội tiết như tamoxifen hoặc các thuốc ức chế aromatase để phòng ngừa ung thư quay trở lại.

Điều trị ung thư vú giai đoạn I

Ở giai đoạn I trong các giai đoạn của ung thư vú, khối u đã bắt đầu xâm lấn mô vú nhưng kích thước còn nhỏ (thường dưới hoặc bằng 2 cm) và ít hoặc chưa lan đến hạch bạch huyết.

Phẫu thuật vẫn là phương pháp điều trị chính, bao gồm phẫu thuật bảo tồn vú hoặc cắt bỏ tuyến vú tùy từng trường hợp. Đồng thời, bác sĩ thường thực hiện sinh thiết hạch gác để kiểm tra xem tế bào ung thư có lan đến hạch bạch huyết hay chưa. Sau khi phẫu thuật, người bệnh có thể được chỉ định xạ trị để giảm nguy cơ tái phát tại chỗ. Ngoài ra, dựa vào đặc điểm sinh học của khối u (HER2, ER/PR), bác sĩ có thể kết hợp thêm hóa trị, điều trị nội tiết hoặc điều trị nhắm trúng đích.

Điều trị ung thư vú giai đoạn II

Ở giai đoạn II, khối u thường có kích thước từ 2–5 cm hoặc đã lan đến một số hạch bạch huyết vùng nách. Điều trị trong giai đoạn này thường cần kết hợp nhiều phương pháp để đạt hiệu quả tối ưu. Bệnh nhân có thể được phẫu thuật loại bỏ khối u và nạo hạch nách, sau đó tiếp tục điều trị bổ trợ bằng hóa trị, xạ trị hoặc điều trị nội tiết. Trong trường hợp khối u có HER2 dương tính, bác sĩ có thể chỉ định thêm liệu pháp điều trị đích.

Một số trường hợp sẽ được áp dụng hóa trị tân hỗ trợ (trước phẫu thuật) nhằm làm nhỏ khối u, giúp tăng khả năng phẫu thuật bảo tồn vú.

Điều trị ung thư vú giai đoạn III

Giai đoạn III được xem là giai đoạn tiến triển tại chỗ trong các giai đoạn của ung thư vú. Lúc này, khối u có thể lớn hơn, lan đến nhiều hạch bạch huyết hoặc xâm lấn sang thành ngực, da vùng vú hay hạch thượng đòn. Phác đồ điều trị thường bắt đầu bằng hóa trị tân hỗ trợ để thu nhỏ khối u và kiểm soát sự lan rộng của bệnh. Sau đó, bệnh nhân sẽ được phẫu thuật cắt bỏ toàn bộ tuyến vú kết hợp nạo hạch nách.

Sau phẫu thuật, xạ trị gần như luôn được chỉ định nhằm tiêu diệt các tế bào ung thư còn sót lại. Tùy theo đặc điểm khối u, người bệnh có thể tiếp tục điều trị bằng hóa trị, thuốc nội tiết hoặc liệu pháp nhắm trúng đích.

Điều trị ung thư vú giai đoạn IV

Giai đoạn IV là giai đoạn muộn nhất trong các giai đoạn của ung thư vú, khi tế bào ung thư đã di căn đến các cơ quan xa như xương, gan, phổi hoặc não. Ở giai đoạn này, mục tiêu điều trị không còn là chữa khỏi hoàn toàn mà tập trung vào kiểm soát bệnh, kéo dài thời gian sống và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh.

Các phương pháp điều trị có thể bao gồm:

• Liệu pháp nội tiết đối với ung thư vú có thụ thể hormone dương tính
• Hóa trị nhằm kiểm soát sự phát triển của tế bào ung thư
• Điều trị nhắm trúng đích cho các trường hợp HER2 dương tính
• Liệu pháp miễn dịch trong một số trường hợp đặc biệt

Ngoài ra, xạ trị hoặc phẫu thuật đôi khi cũng được áp dụng để giảm triệu chứng, kiểm soát đau hoặc xử lý các biến chứng do khối u gây ra.

Xem thêm

• Điều trị ung thư vú gồm những phương pháp nào?
• Ung thư vú ở độ tuổi nào là phổ biến nhất hiện nay?

Kết luận

Qua bài viết trên, có thể thấy rằng ung thư vú có mấy giai đoạn từ 0 đến 4, và mỗi giai đoạn có những biểu hiện cũng như mức độ nguy hiểm khác nhau. Bệnh càng được phát hiện sớm thì khả năng điều trị thành công càng cao. Chính vì vậy, phụ nữ nên chủ động tầm soát ung thư vú định kỳ, theo dõi những thay đổi bất thường của cơ thể và đến cơ sở y tế khi xuất hiện dấu hiệu nghi ngờ. Việc nâng cao nhận thức và phát hiện sớm chính là chìa khóa giúp giảm nguy cơ tử vong do ung thư vú. Nếu bạn muốn bảo vệ sức khỏe lâu dài, hãy bắt đầu bằng việc kiểm tra vú định kỳ và xây dựng lối sống lành mạnh ngay từ hôm nay.

Bên cạnh đó, nếu bạn muốn hiểu sâu hơn về các bệnh lý ung thư cũng như các kiến thức hữu ích về sức khỏe, hãy truy cập vào fanpage Thuocungthu.net - Hiểu bệnh, hiểu thuốc để cập nhật những thông tin y khoa chính thống cũng như các mẹo bảo vệ sức khỏe.

Câu hỏi thường gặp về các giai đoạn ung thư vú (FAQ)

Ung thư vú giai đoạn đầu có chữa khỏi không?

Có. Nếu ung thư vú được phát hiện ở giai đoạn 0 hoặc giai đoạn 1, tỷ lệ chữa khỏi có thể lên tới 90–99%.

Ung thư vú giai đoạn 3 có nguy hiểm không?

Giai đoạn 3 là giai đoạn bệnh đã tiến triển mạnh, tuy nhiên vẫn có thể điều trị hiệu quả nếu áp dụng phác đồ phù hợp.

Ung thư vú giai đoạn 4 sống được bao lâu?

Thời gian sống phụ thuộc vào:

• Loại ung thư
• Phương pháp điều trị
• Tình trạng sức khỏe của bệnh nhân

Nhiều bệnh nhân hiện nay có thể sống trên 5 năm hoặc lâu hơn.