Lạc nội mạc tử cung có gây ung thư không? Khi nào cần phẫu thuật

Lạc nội mạc tử cung có gây ung thư không là nỗi băn khoăn của rất nhiều phụ nữ sau khi được chẩn đoán mắc bệnh hoặc phát hiện nang lạc nội mạc buồng trứng. Không ít người lo lắng rằng căn bệnh này sẽ sớm tiến triển thành ung thư hoặc bắt buộc phải phẫu thuật cắt bỏ tử cung. Tuy nhiên, thực tế không phải mọi trường hợp lạc nội mạc tử cung đều nguy hiểm đến mức đó. Theo các nghiên cứu y khoa, lạc nội mạc tử cung là một bệnh lý phụ khoa lành tính nhưng có tính chất mạn tính và dễ tái phát. Mặc dù bệnh có liên quan đến sự gia tăng nguy cơ của một số loại ung thư buồng trứng hiếm gặp, tỷ lệ chuyển thành ung thư vẫn rất thấp. Điều quan trọng là người bệnh cần được theo dõi định kỳ, điều trị đúng thời điểm và nhận biết các dấu hiệu bất thường để hạn chế biến chứng. Trong bài viết này, Thuốc Ung Thư sẽ phân tích dưới góc nhìn y khoa về mối liên hệ giữa lạc nội mạc tử cung và ung thư, những yếu tố làm tăng nguy cơ ác tính cũng như thời điểm cần cân nhắc phẫu thuật để bảo vệ sức khỏe và khả năng sinh sản.

Lạc nội mạc tử cung là gì?

Lớp nội mạc tử cung là lớp mô nằm ở mặt trong của tử cung, có vai trò chuẩn bị cho quá trình mang thai. Dưới tác động của hormone sinh dục nữ, lớp niêm mạc này sẽ dày lên trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt. Nếu trứng không được thụ tinh, nội mạc sẽ bong ra và được đào thải qua kinh nguyệt.

Lạc nội mạc tử cung là tình trạng các tế bào có đặc điểm giống nội mạc tử cung phát triển ở ngoài vị trí bình thường của chúng. Những mô này có thể xuất hiện tại buồng trứng, ống dẫn trứng, dây chằng tử cung, phúc mạc vùng chậu và trong một số trường hợp hiếm gặp còn có thể lan đến bàng quang, ruột hoặc các cơ quan khác trong ổ bụng.

Mặc dù nằm ở vị trí bất thường, các mô lạc nội mạc vẫn chịu ảnh hưởng của nội tiết tố như nội mạc trong tử cung. Vì vậy, chúng cũng dày lên, bong tróc và chảy máu theo chu kỳ kinh nguyệt. Tuy nhiên, lượng máu này không thể thoát ra ngoài cơ thể, dẫn đến tình trạng viêm, kích thích mô xung quanh và hình thành các mô sẹo hoặc dính trong vùng chậu.

Lạc nội mạc tử cung là hiện tượng lớp niêm mạc ở bên trong tử cung phát triển bất thường

Dấu hiệu nhận biết lạc nội mạc tử cung

Các biểu hiện của lạc nội mạc tử cung không giống nhau ở mọi phụ nữ. Có người hầu như không xuất hiện triệu chứng rõ ràng và chỉ phát hiện bệnh khi khám phụ khoa hoặc gặp khó khăn trong việc mang thai. Ngược lại, nhiều trường hợp phải chịu những cơn đau kéo dài, ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt, công việc và chất lượng cuộc sống.

Triệu chứng điển hình nhất của bệnh là đau vùng chậu. Mức độ đau không phản ánh chính xác mức độ nghiêm trọng của tổn thương, vì vậy ngay cả khi cơn đau không quá dữ dội, chị em cũng không nên chủ quan.

Một số dấu hiệu thường gặp bao gồm:

• Đau bụng kinh dữ dội, cơn đau có xu hướng tăng dần theo từng chu kỳ và có thể kéo dài trước, trong hoặc sau kỳ kinh.
• Đau vùng chậu mạn tính, xuất hiện ngay cả khi không trong thời gian hành kinh.
• Đau khi quan hệ tình dục, đặc biệt trong hoặc sau khi quan hệ.
• Đau khi đi tiểu hoặc đại tiện, nhất là trong những ngày có kinh nguyệt.
• Rối loạn tiêu hóa như đầy hơi, táo bón, tiêu chảy hoặc đau quặn bụng theo chu kỳ.
• Rong kinh, cường kinh hoặc chảy máu giữa các kỳ kinh ở một số trường hợp.
• Khó thụ thai hoặc vô sinh là dấu hiệu khiến nhiều phụ nữ phát hiện bệnh khi đi khám hiếm muộn.

Nếu các triệu chứng trên kéo dài hoặc tái diễn nhiều chu kỳ liên tiếp, người bệnh nên đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám và thực hiện các phương pháp chẩn đoán phù hợp. Việc phát hiện sớm giúp kiểm soát triệu chứng tốt hơn, hạn chế biến chứng và bảo tồn khả năng sinh sản.

Những nguyên nhân và yếu tố làm tăng nguy cơ lạc nội mạc tử cung

Cho đến nay, nguyên nhân chính xác gây lạc nội mạc tử cung vẫn chưa được xác định hoàn toàn. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cho thấy bệnh có thể liên quan đến sự kết hợp của nhiều yếu tố khác nhau.

Kinh nguyệt chảy ngược

Đây là giả thuyết được chấp nhận rộng rãi. Trong kỳ kinh, một phần máu kinh cùng các tế bào nội mạc tử cung không được đào thải hoàn toàn qua âm đạo mà đi ngược vào vòi trứng và khoang chậu. Những tế bào này có thể bám vào các cơ quan lân cận, tiếp tục phát triển và hình thành các ổ lạc nội mạc.

Yếu tố di truyền

Nguy cơ mắc bệnh có xu hướng cao hơn ở những phụ nữ có mẹ, chị gái hoặc người thân ruột thịt từng được chẩn đoán lạc nội mạc tử cung. Điều này cho thấy yếu tố di truyền có thể góp phần làm tăng tính nhạy cảm đối với bệnh.

Rối loạn chức năng miễn dịch

Ở người khỏe mạnh, hệ miễn dịch có khả năng nhận diện và loại bỏ các tế bào nội mạc tử cung phát triển sai vị trí. Khi cơ chế này hoạt động kém hiệu quả, các tế bào bất thường có điều kiện tồn tại, phát triển và gây tổn thương.

Mất cân bằng nội tiết tố

Estrogen là hormone có vai trò kích thích sự phát triển của mô nội mạc tử cung. Khi nồng độ estrogen tăng cao hoặc mất cân bằng trong thời gian dài, các ổ lạc nội mạc có thể phát triển mạnh hơn, khiến triệu chứng trở nên nghiêm trọng.

Liên quan đến phẫu thuật vùng bụng hoặc vùng chậu

Một số can thiệp ngoại khoa như mổ lấy thai, phẫu thuật tử cung hoặc các thủ thuật ở vùng chậu có thể tạo điều kiện để tế bào nội mạc tử cung di chuyển và bám vào vết mổ, từ đó hình thành các tổn thương lạc nội mạc.

Lạc nội mạc tử cung có gây ung thư không?

Đây là một trong những thắc mắc phổ biến của nhiều phụ nữ khi được chẩn đoán mắc lạc nội mạc tử cung. Thực tế, lạc nội mạc tử cung có gây ung thư không vẫn là vấn đề đang được nghiên cứu và chưa có kết luận khẳng định rằng bệnh sẽ trực tiếp chuyển thành ung thư.

Theo nhiều tổ chức và tài liệu y khoa, lạc nội mạc tử cung là bệnh lý lành tính. Tuy nhiên, người mắc bệnh có thể có nguy cơ cao hơn so với dân số chung đối với một số loại ung thư nhất định. Điều này không đồng nghĩa với việc tất cả phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung đều sẽ mắc ung thư, mà chỉ phản ánh sự gia tăng nguy cơ liên quan đến các yếu tố như rối loạn nội tiết, tình trạng viêm kéo dài và yếu tố di truyền.

Dưới đây là một số loại ung thư được ghi nhận có mối liên quan với lạc nội mạc tử cung.

Ung thư nội mạc tử cung

Lạc nội mạc tử cung có gây ung thư không là thắc mắc của nhiều người

Ung thư nội mạc tử cung là bệnh lý ác tính phát triển từ lớp niêm mạc bên trong tử cung. Hiện nay, nguyên nhân chính xác của bệnh vẫn chưa được xác định hoàn toàn, tuy nhiên tình trạng mất cân bằng hormone estrogen, béo phì, tuổi tác và một số bệnh lý phụ khoa được xem là những yếu tố làm tăng nguy cơ.

Các dấu hiệu thường gặp gồm:

• Chảy máu âm đạo bất thường, đặc biệt sau mãn kinh.
• Rong kinh hoặc ra máu ngoài chu kỳ kinh nguyệt.
• Đau vùng chậu kéo dài.
• Đau khi quan hệ hoặc cảm giác tức nặng vùng bụng dưới.

Một số nghiên cứu cho thấy phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung có thể có nguy cơ mắc ung thư nội mạc tử cung cao hơn. Giả thuyết được đưa ra là tình trạng viêm mạn tính và sự kích thích kéo dài của estrogen có thể tạo điều kiện thuận lợi cho những biến đổi bất thường của tế bào. Tuy nhiên, mối liên quan này vẫn cần thêm nhiều bằng chứng để khẳng định.

Ung thư buồng trứng

Trong số các bệnh ung thư phụ khoa, ung thư buồng trứng được xem là loại có mối liên hệ rõ ràng hơn với lạc nội mạc tử cung. Một tỷ lệ nhỏ trường hợp lạc nội mạc tử cung, đặc biệt là lạc nội mạc tử cung tại buồng trứng kéo dài nhiều năm, có thể làm tăng nguy cơ xuất hiện một số dạng ung thư biểu mô buồng trứng.

Các chuyên gia cho rằng sự tác động của hormone estrogen, phản ứng viêm kéo dài và tổn thương tế bào lặp đi lặp lại có thể góp phần làm gia tăng nguy cơ này.

Tuy nhiên, người bệnh cũng không nên quá lo lắng vì tỷ lệ lạc nội mạc tử cung tiến triển thành ung thư buồng trứng vẫn khá thấp. Việc khám phụ khoa định kỳ và theo dõi các khối u buồng trứng sẽ giúp phát hiện sớm những bất thường nếu có.

Ung thư vú

Ung thư vú là loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ trên toàn thế giới. Một số nghiên cứu ghi nhận phụ nữ mắc lạc nội mạc tử cung có nguy cơ mắc ung thư vú cao hơn so với người không mắc bệnh, nhưng kết quả giữa các nghiên cứu vẫn chưa hoàn toàn thống nhất.

Mối liên quan này được cho là xuất phát từ các yếu tố chung như sự thay đổi nồng độ estrogen, yếu tố di truyền và cơ chế viêm mạn tính. Vì vậy, phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung nên duy trì tầm soát ung thư vú theo khuyến cáo của bác sĩ, đặc biệt nếu có tiền sử gia đình mắc bệnh hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao.

Khi nào người bệnh nên đi khám?

Nếu thường xuyên bị đau bụng kinh dữ dội, đau vùng chậu kéo dài, đau khi quan hệ tình dục, đau khi đi tiểu hoặc đại tiện trong kỳ kinh, kinh nguyệt ra nhiều bất thường hoặc gặp khó khăn trong việc mang thai, bạn nên chủ động đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám sớm. Việc chẩn đoán và điều trị từ giai đoạn đầu không chỉ giúp kiểm soát triệu chứng mà còn giảm nguy cơ ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và chất lượng cuộc sống.

Tùy vào tình trạng của từng người, bác sĩ có thể chỉ định khám phụ khoa kết hợp với siêu âm, chụp cộng hưởng từ (MRI) hoặc các phương pháp chẩn đoán khác để đánh giá vị trí, kích thước và mức độ lan rộng của các tổn thương lạc nội mạc tử cung. Trong một số trường hợp, nội soi ổ bụng được xem là phương pháp giúp xác định chẩn đoán chính xác.

Đối với những người đang băn khoăn lạc nội mạc tử cung có gây ung thư không, việc thăm khám định kỳ cũng rất quan trọng. Mặc dù phần lớn trường hợp là bệnh lý lành tính, nhưng bác sĩ sẽ theo dõi những bất thường ở buồng trứng hoặc các tổn thương nghi ngờ để có hướng xử trí kịp thời, hạn chế biến chứng.

Cần đi khám ngay khi bị đau bụng bất thường và kéo dài

Lạc nội mạc tử cung khi nào cần phẫu thuật?

Phẫu thuật không phải là lựa chọn điều trị dành cho tất cả người mắc lạc nội mạc tử cung. Quyết định can thiệp sẽ được bác sĩ cân nhắc dựa trên nhiều yếu tố như tuổi, mong muốn sinh con, mức độ tổn thương, triệu chứng lâm sàng cũng như tình trạng sức khỏe tổng thể của người bệnh.

Ở giai đoạn nhẹ hoặc trung bình, đa số trường hợp có thể được kiểm soát bằng thuốc giảm đau, thuốc nội tiết hoặc theo dõi định kỳ. Mục tiêu của điều trị nội khoa là giảm đau, hạn chế sự phát triển của các mô lạc nội mạc và cải thiện chất lượng cuộc sống.

Phẫu thuật thường được xem xét khi người bệnh có một trong các tình huống sau:

• Đau vùng chậu hoặc đau bụng kinh kéo dài, ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt nhưng không đáp ứng với điều trị bằng thuốc.
• U nang lạc nội mạc tử cung có kích thước lớn hoặc có dấu hiệu biến chứng.
• Lạc nội mạc tử cung gây vô sinh và cần can thiệp để cải thiện khả năng mang thai.
• Bác sĩ nghi ngờ tổn thương có dấu hiệu bất thường cần đánh giá và xử lý sớm.

Mục tiêu của phẫu thuật là loại bỏ các tổn thương, giải phóng các vùng dính và bảo tồn tối đa chức năng sinh sản nếu còn nhu cầu. Sau phẫu thuật, người bệnh vẫn cần tái khám và tuân thủ phác đồ điều trị để giảm nguy cơ tái phát, bởi lạc nội mạc tử cung là bệnh lý mạn tính có thể xuất hiện trở lại theo thời gian.

Xem thêm

• Phát hiện vết trắng cổ tử cung có phải ung thư không​?'
• Tầm soát ung thư cổ tử cung có đau không? Một số lưu ý bạn cần biết
• Ung thư nội mạc tử cung có chữa khỏi không? Tỷ lệ sống sót của bệnh

Kết luận

Lạc nội mạc tử cung có gây ung thư không? Câu trả lời là đa số trường hợp không. Đây là bệnh lý lành tính, tuy nhiên một tỷ lệ rất nhỏ, đặc biệt ở người có nang lạc nội mạc buồng trứng kéo dài, có thể làm tăng nguy cơ mắc một số loại ung thư buồng trứng. Vì vậy, người bệnh không nên quá lo lắng nhưng cũng không được chủ quan.

Việc khám phụ khoa định kỳ, theo dõi tổn thương bằng siêu âm hoặc các phương pháp chẩn đoán phù hợp, đồng thời điều trị theo chỉ định của bác sĩ sẽ giúp kiểm soát triệu chứng, giảm biến chứng và bảo tồn khả năng sinh sản. Nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường hoặc điều trị nội khoa không hiệu quả, bác sĩ sẽ cân nhắc chỉ định phẫu thuật để đạt hiệu quả điều trị tối ưu.

Bên cạnh đó, nếu bạn muốn hiểu sâu hơn về các bệnh lý ung thư cũng như các kiến thức hữu ích về sức khỏe, hãy truy cập vào fanpage Thuocungthu.net - Hiểu bệnh, hiểu thuốc để cập nhật những thông tin y khoa chính thống cũng như các mẹo bảo vệ sức khỏe.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

1. Lạc nội mạc tử cung có phải là ung thư không?

Không. Lạc nội mạc tử cung là bệnh lý lành tính và không được xếp vào nhóm ung thư. Chỉ một tỷ lệ rất nhỏ có nguy cơ liên quan đến một số loại ung thư buồng trứng.

2. Người bị lạc nội mạc tử cung có phải phẫu thuật không?

Không phải ai cũng cần phẫu thuật. Nhiều trường hợp có thể kiểm soát bằng thuốc, theo dõi định kỳ và thay đổi lối sống. Phẫu thuật thường được chỉ định khi triệu chứng nặng, có nang lớn, ảnh hưởng khả năng sinh sản hoặc nghi ngờ tổn thương ác tính.

3. Lạc nội mạc tử cung có tự khỏi được không?

Bệnh hiếm khi tự khỏi trong độ tuổi sinh sản. Triệu chứng có thể giảm sau mãn kinh do nồng độ estrogen suy giảm, nhưng người bệnh vẫn cần được theo dõi theo hướng dẫn của bác sĩ.

4. Sau phẫu thuật lạc nội mạc tử cung có tái phát không?

Có. Lạc nội mạc tử cung là bệnh mạn tính nên vẫn có nguy cơ tái phát, đặc biệt nếu chưa kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ. Việc tái khám định kỳ và điều trị duy trì khi cần thiết sẽ giúp giảm nguy cơ này.